چاوپێکەوتنسڵاید

ئەخلاق و مەعنەوییەت ..

گفتوگۆیەكی تایبەت بە گۆڤاری كۆچ لەگەڵ (د. سروش دەباغ)

سازدانی: موسعەب ئەدهەم

ئەخلاق و عیرفان زۆرترین پانتایی نووسین و قسەكردنی داگیركردووە، خاكی و جوانبین. لەدوای ئاڵوگۆڕی چەندین نامە بۆ یەكتر و ئاگاداربوون لە دونیای فیكر و فەلسەفە و ئەخلاق و مەعنەوییەت و عیرفان و گەلێك بابەت و پرسیدیكە، داواملێكرد گفتوگۆیەكی لەگەڵدا سازبكەم. زۆر بەخۆشحاڵی و خاكەڕاییەوە وەڵامیدامەوە لە خزمەتتام، ئیدی پاش سێجار دانانی كات و رۆژی گفتوگۆ، دواجار خۆشبەختانە توانیمان گفتوگۆیەكی تایبەت، هەرچەندە “كورت” لەگەڵ رۆشنبیر و مامۆستای زانكۆی “تۆرنتۆ” لە “كەنەدا” جەنابی “دكتۆر سروش دەباغ” كوڕی رۆشنبیر و فەیلەسوفی ناودار “دكتۆر عبدوالكەریم سروش” سازبكەین. هەرچەندە ئەمە یەكەم گفتوگۆی تایبەت بوو، بەڵام بەیارمەتی خودا دوایین گفتوگۆ و پەیوەندی نابێت، هەروەها گفتوگۆمان كرد لەبارەی كارەكانی باوكی و ئەو كتێبانەی بەندە وەرمگێڕاون. گفتوگۆكە لەبارەی كۆمەڵێك پرس و بابەتی “ئەخلاق و فەلسەفەی ئەخلاق”ە، ئەمەش لەبەرئەوەی ناوبراو هەڵگری دكتۆرایە لەوبارەوە و هەروەها خاوەنی (4) كتێبی نوسراوە لەوڕووەوە و لە دەرگای كۆمەڵێك بابەتی داوە كە گەر یەكەمجار نەبێت ئەوا بەلایەنی كەمەوە كەمتر لەوڕووەوە قسەكراوە و نووسراوە.

كۆچ: دەمەوێت لێرەوە دەستپێبكەم ئەخلاق بۆ چییە؟ بۆچی ئێمە پێویستمان بە ئەخلاق و نیازمەندی ئەخلاقین؟

 سروش دەباغ: ئەخلاق پەیوەندی بە بابەتی دەبێت “باید”و نابێت “نباید”ەكانەوە هەیە، هەروەها لە كارە رێنوێنیكار “هەنجاری”یەكانە. ئێمەی مرۆڤ كە لەدونیادا دەژین، هەڵبەتە رووبەڕووی كۆمەڵێك شت دەبینەوە. ئێمەی مرۆڤ هەندێ كارو كردارمان هەیە، وەكو خواردن و خواردنەوە و نوستن و قسەكردن.. هتد، ئەمانە كاری ئاسایی و رۆژانەیین، بەڵام كاتێك كردارەكانمان دەچنەناو بابەتی ئەخلاقەوە و لەژێر ئەخلاق و تایبەتمەندییەكانی ئەخلاقدا خۆیان دەبیننەوە و وەكو”چاكی”و “خراپی”، “دەبێت”و “نابێت”، لێرەدا پێدەخەنەناو بابەت و قەڵەمڕەوی ئەخلاقەوە. بە بۆچوونم ئێمە لەئەخلاقدا لەگەڵ دەبێت “باید”و نابێت “نباید”ەكان رووبەڕووین، زۆرێك لە فەیلەسوفەكان وتویانە مرۆڤ (ئاژەڵێكی ئەخلاقی)یە، بەڵام لە بابەتەكانیتردا مرۆڤ لەگەڵ ئاژەڵەكاندا بەهەرحاڵ جیاوازی نییە، بۆ نموونە خاڵی هاوبەشی نێوان ئێمە و ئاژەڵەكان، خواردن و خەوتن و خواردنەوە و.. هتد. ئەمانە خاڵی هاوبەشی ئێمە و ئەژەڵەكانە، بەڵام خاڵی جیاوازی یان ئەوەی بابەتی جیاوازی نێوان ئێمە و ئاژەڵەكانە هەروەك وتم “دەبێت “باید”و نابێت “نابد”ەكان و “ئەخلاقی ژیان”و “ژیانی ئەخلاقییانە”یە، واتە مرۆڤ بوونەوەرێكی “ئەخلاق”ییە، یان “ئەخلاقییانە ژیان” جیاوازی مرۆڤ و ئاژەڵەكان یان بوونەوەرانیترە. ئەخلاقیش واتە لێرەدایە ئەو خاڵە جیاوازەیە، واتە: دەبێت “باید”و نابێت “ناید”ەكان و ئێمەی مرۆڤیش بەپێی ئەو “دەبێت”و “نابێت”انە كار و ژیانی خۆمان رێكدەخەین، ئەمە پێیدەوترێت “ئەخلاق”. واتە: بە دەستەواژەی “لیوناس”، “پەروای ئەوانیتر”بوون، هەڵبەتە داخوازی مرۆڤبوونە و داخوازی ژیانی مرۆییە و ئەخلاق لێرەدا دێتە ناوەوە و گرنگی و بابەتی ئەخلاق لێرەدا رۆڵ و پێگەی دەست پێدەكات. و ئەخلاق لێرەدا دێتەناوەوە و گرنگی پەیدادەكات، هەروەها رەفتار و رەوشت و خوو، ئەمەش مانای زاراوەیی ئەخلاقە و ئەخلاقی باش و چاكیش فەزیلەتە باشەكان و رەوشتە چاكەكانن و مرۆڤ بە خوو و رەفتارە چاكەكان و فەزیلەتەكانی وەكو، خێر و چاكە، ئارامگری، راستگۆیی.. تاد، مرۆڤێكی بەئەخلاق دەبێت. بەمە پێشوو عەرزمكرد و رووندەبێتەوە مەبەست لە ئەخلاق و پێویستی چییە.

كۆچ: چۆن دەتوانین لە دونیای نوێ‌ و مۆدێرنەدا ژیانی ئەخلاقی و مەعنەویمان هەبێت؟ (هەڵبەتە لە ئاستی تاك و كۆمەڵگە)دا چۆن دەتونین ئەم ژیانەمان هەبێت؟

سروش دەباغ: وابیردەكەمەوە دەتوانین ژیانی ئەخلاقییانەمان هەبێت، بەو مانایەی پەیوەندی تاكەكان لەڕووی ئەخلاقییەوە رێكبخەین و رەچاوی مافی كەمینە و ئەوانیتریش بكەین ئەمەش بەدەر لە نەژاد و رەگەز و پێست و.. هتد، بە بۆچوونم گەر بتوانین كار لەسەر ئەمە بكەین، ژیانی ئەخلاقی دێتەدی و هەمووان دەتوانن بە ژیانێكی ئەخلاقییانە بژین، رەنگە جیاوازی ژیانی ئەخلاقییانە لە دونیای نوێدا و ژیانی ئەخلاقی لە دونیای سوننەتیدا هەرئەمەبێت. واوێنادەكەم رەنگە لە دونیای سوننەتیدا رێگە و فەزایەك بۆ كەمینە نەتەوەییەكان نەبووبێت، واتە گەر ئەم پەیوەندییە ئەخلاقییە كە ژیانی ئەوانیتر و مافی ئەوانیترە و حیسابكردن بۆ ئەوانیتر بهێنینەناوەوە ئیدی ئەخلاقییانە ژیان دروستدەبێت. هەڵبەتە فەزا و ژینگەیەك بۆ مەعنەوییانە ژیانیش فەراهەمدەبێت. واتە، ئەخلاقی زیاتر، مەعنەوییانە ژیانیشی بەدوادادێت.

كۆچ: گرنگترین پەیوەندی نێوان ئەخلاق و مەعنەوییەت كامەیە؟ یان كامانەن؟ بە مانایەكیتر ئەخلاق و مەعنەوییەت چ پەیوەندییەكیان پێكەوە هەیە؟

سروش دەباغ: پارێزگاریكردن و كارلەسەركردن بنەما و بابەتە ئەخلاقییەكان گرنگترین خاڵی دروستبوون و فەراهەمكردنی بابەتەمەعنەوییەكان و مەعنەوییەتن. ئەو كەسەی ئەخلاقییانە دەژی و پەیوەند و بۆنەكانی لەسەر بنەمای ئەخلاق دادەڕێژێت و ئەمە دروستبوون و پابەندبوونە بە فەزای مەعنەوی و هەوڵدەدات بێسنووری بهێنێتەناوەوە و بچێتە ناو بێسنوور”ی “بیكرانگی” بە دەستەواژەی “سوهرابی سپهەری”و “مەولەوی”و (بە سر وقت امر بیكرانگی برود)، واتە: بڕوات بۆ سەروەختی ئەمر بێسنووربوون و (دچار اب دریای بیكران شود)، واتە: دووچاری ئاوی دەریای بێسنوور بێت. ئەمانە پێشەكی ئەمری مەعنەوی و ناوەكی “باگنی”یە لەجیهاندا، بەڵام بەراوردی بە ئەخلاق بریتییەلەوەی “ئەخلاق” مەرجی پەیوەندی و بۆنە “مەعنەوی”یەكانە، بە دەستەواژەیەكیتر ئەو كەسەی ئەزموونە ئەخلاقییەكانی نییە و ناتوانێت لەمڕووەوە تێپەڕبێت، ناتوانێت بچێتەناو ئەم فەزایە و پێبەپێی مەعنەوییەت بڕوات و ناتوانێت بچێتە ئاسمان و  لە مەعنەوییەت بەشێك بەرێت.

بۆیە “ژیانی ئەخلاقی”یانە، دەستەبەركەری “ژیانی مەعنەوی”یانەیە و كەسێك پەروای ژیانی ئەخلاقی هەبێت و بۆنە و پەیوەندییەكانی بەپێی ئەخلاق رێكبخات، ئامادەگی ئەوەی تێدابێتە ناو فەزای مەعنەوی و پێیخستە ناو جیهانی “مەعنەویەت”و بابەتە ئاسمانییەكان، بەڵام ناكرێت كەسێك بانگەشەی “مەعنەوییەت”بوون بكات، بەڵام پەروای “ئەخلاق” و “ئەخلاقیبوون”ی نەبێت.

كۆچ: بە بۆچوونی ئێوە دكتۆر ئایا ئەخلاق رێژەیی “نسبی”یە، یان رەها”مگلق”ە؟ بە چ بەڵگەیەك گەر رێژەیی “نسبی”یە، یان رەها”مطلق”ە؟

 سروش دەباغ: من لە نووسینەكانمدا ئەم بابەتەم هێناوە.

كۆچ: دەمەوێت هەر بەكورتی شتێك عەرزبكەیت؟

سروش دەباغ: بەڵێ‌، بەڵام هەر ئێستا بەكورتی عەرزتاندەكەم. من وابیردەكەمەوە بنەمای ئەخلاقی  رەها، بەو مانایەی كە دەدرێتەپاڵ “كانت”، بوونیان نییە، بیردەكەمەوە كە دەكرێت بنەمای ئەخلاقیمان هەبێت كە بەهەرحاڵ لە بابەت و بنەمای ئەخلاقییەكانیتردا قەراردەگرن و خۆیان دەبیننەوە، بەڵام بنەمای ئەخلاقی هەڵوەشاندنەوە قبوڵدەكەن “تفكك پژیر”ن، بەو مانایەی لە سیاقێكی ئەخلاقیدا جۆرێكیتر بن. بەمجۆرە برەو بە بابەتی ئەخلاقی بدات بەو مانایەی ئەخلاق نە رێژەیی “نسبی”یە، نە رەها”مگلق”ە. رێژەیی “نسبی” بەو مانایەی كە دەشێ‌ لەڕووی بەڵگەی ئەخلاقی “دلایل ئەخلاقی” گفتوگۆیان لەبارەوە بكرێت و رێژەیی بەو مانایەی گفتوگۆی عەقڵانی لەبارەوە ناكرێت. واوێنادەكەم كە دەبێت لەنێوان رێژەگەرایی “نسبیە”و رەهاگەرایی “مگلقیت”و “اگلاق گرایی” جۆرێكیدیكە لە روانین و بەڵگەگەرایی ئەخلاقیمان هەبێت.

كۆچ: سەرچاوەكانی ئەخلاق بەشێوەیەكی گشتی كامانەن؟ ئایا لەناو “ئایین” یان “دەرەوەی ئایین”دان؟ هەڵبەتە عەرزم گرنگترین سەرچاوەكانی ئەخلاقە؟

سروش دەباغ: زۆرباشە، بەڵام پەیوەندی بەوەوە هەیە، پرسیار لەكامە جۆر ئەخلاق دەكەیت؟ ئەخلاقی سیكۆلار، بۆ نموونە  عەقڵی كرداری “عقل عملی”. لە ئەخلاق سیكۆلاردا یەك لە سێ‌ بەشی ئەخلاق سەربەخۆیە و لە ئەخلاقی دینیدا یەك لە سێ‌ بەشی ئەخلاق نائایینی و لە دەرەوەی ئایینە. من وەكو خودی خۆم وابیردەكەمەوە لەڕووی “بەڵگەناسی – دلالت شناسانە” ئەخلاق سەربەخۆیە، بەڵام بەشێوەیەكی سەربەخۆ قسەدەكەین. من لەو وتار “مقالات”انەی لەبارەی “حیجاب”ەوە نووسیومن و لە وتاری ” تێگەیشتنی شێوازی قورئاندا روونمكردووەتەوە، لەڕووی “بەڵگەناسی”و “بوونناسی” ئەخلاق سەربەخۆیە، بەڵام لەڕووی “مەعریفەتناسی”یەوە نەخێر سەربەخۆ نییە و لەئاییندایە، ئێمە لەنێوان ئەخلاق و بابەتە ئەخلاقییەكانمان و تێگەیشتنمان لە شێوازی مەتنی پیرۆز “متن مقدس” هەیە.  

كۆچ: جەنابی دكتۆر ئەخلاقی عاریفانە چۆن دێت بە پیری ئازار و رەنجە دەروونی و        مەعنەوییەكانمان و یارمەتیماندەدات؟

 سروش دەباغ: مانای بە ژیانمان دەبەخشێت، وابیردەكەمەوە ئەو ئەخلاقی عاریفانەیە، مەبەست لە روانینی عاریفانەیە، ئەو روانینەیە كە نەهێلێێت خۆڵ و خاشاك دەریا پڕبكاتەوە زرمەیەك بەچاواندا بهێنێـ و دابینیانبكات و بە جوانی و روانینی جوانبینییەوە سەیری ژیان و جیهان بكەن، وەك ئەوەی “مەولانا” ئاماژەی بۆدەكات. “سوهرابی سوپهەری”یش، دەیوت: (ئێمە هیچ، ئێمە نیگا) یان دەیوت: (بهترین چیزی رسیدن بە نگاە است كە از حادپە عشق تر است)، واتە: باشترین شتێك گەیشتنە بەو نیگا و روانینەی كە لە رووداوی “عیشق” تەڕە. ژیانی عاریفانە سورمەیەك بەچاوەكاندا دادەدات و لە جیهانی نەمانی راز و نهێنیدا مانا بە ژیانی خود و جیهان دەدات. “ئەخلاقی عاریفان”ە یان “نیگای عاریفان”ە یان بەو دەستەواژەی بەندە “ابتهاج عاریفانە”، بەو مانایەیە. تاك مانا بە ژیانی خۆی دەدات و ژیانی ماناداردەكات.

كۆچ: بەڕێز دكتۆر لەنێوان تیۆریا و قوتابخانە فەلسەفییەكان لە فەلسەفەی ئەخلاقدا ئێمە نیازمەندی كامیانین؟ هەڵبەتە مەبەستم ئەو پێداویستی و پێویستی و نیازەیە هەم لە پلەی كردار “عمل”و هەم لە پلەی تیۆریا “نڤر”دا كامیان بەدەم چارەسەركردنی كێشەكانمانەوە دێن؟

 سروش دەباغ: وەڵڵا پرسیارەكەتان زۆر گشتگیرە و هەمە لایەنە، بەڵام هەر بەكورتی شتێك باسبكەین، وابیردەكەمەوە ئەخلاقی”سوودگەرایی بنەما سەنتەر”، “فائدەگرایی قاعدە محور” بۆ مرۆڤ باشبێت و بۆ رێكخستنی بۆنە و پەیوەندییەكانمان بەدەممانەوە بێت، هەروەها ئەخلاقی “فەزیلەتگەرا”یانە مومكینە ئەو ئەخلاق بێت كەمتر دەستگیریبكات هەم لە حەوزەی سیاسەت و هەم لە حەوزەی بۆنە و بابەتە كۆمەڵایەتییەكاندا، بەڵام بەشێوەیەكی گشتی من وابیردەكەمەوە قوتابخانەی “سوودگەرایی بنەما سەنتەر”، “فائدەگرایی قاعدە محور” زیاتر یارمەتیمانبدات، جێگا جیاوازەكانی ئەخلاق زۆر پیرۆزە، بەڵام بۆ ژیانی رۆژانە و سیاسەت و كۆمەڵگە و بەڕێوەبردنی تیۆریای “سوودگەرایی بنەما سەنتەر”، “فائدەگرایی قاعدە محور” زیاتر كۆمەك و هاوكاریماندەكات. من هەم لە وتنەوەی وانەی “ئەخلاق و فەلسەفەی ئەخلاق”دا زیاتر هاودڵیم لەگەڵ ئەودا هەیە و بۆ گەیشتن بە داوەری ئەخلاقی راست و دروست ئەوەش بە لەپێشتر دەزانم. 

كۆچ: ببورە جەنابی خودی خۆتان چ تیۆریا و قوتابخانەیەكی ئەخلاقی پەسەنددەكەن لە پلەی        سیاسەت، هەم لە پلەی مەعیشەت و ژیان و هەم لە پلەی مەعنەوییەت و تاكەكەسیدا؟

 سروش دەباغ: عەرزمكرد من لە سیاسەتدا لەگەڵ قوتابخانەی”سوودگەرایی بنەما سەنتەر”، “فائدەگرایی قاعدە محور” هاودڵی زیاترم هەیە، هەروەها لە مەیدان و بواری مەعنەوییەتدا لەگەڵ كەسانی وەكو “سپهەری” و “مەولانا” زۆر هاودڵم و بیردەكەمەوە لە عیرفانی مۆدێرن قسەبكەین و لە چەند وتارێكدا بەناوی “پرۆژەیەك بۆ عیرفانی مۆدێرن” كە سێ‌ وتاری لێبڵاوبۆتەوە (وتاری یەكەمی لە گۆڤاری “هەژان” ژمارە (25) ساڵی (2012) لە لایەن “م. یاسین حەمە سەعید”ەوە هەر بەو ناونیشانە وەرگێڕدراوە و بڵاوبووەتەوە. و. كوردی) هەوڵمداوە ئەمە روونبكەمەوە، هەر بەوجۆرەی لە سیستەمی رەفتار “سلوك”یدا “مەعریفەتناسانە”و “مرۆڤناسانە” بەدەستەوەبدەم. من خودی خۆم لەو رێڕەوە دەجووڵێم و وابیردەكەمەوە كە دەبێت پارێزگاری لێبكرێت، هەروەها لە دوو توێدا ئەزموونەكانی رووبەڕووبوونەوە لەگەڵ ئەمری باڵا “امر متعالی”و ئەزموونی عیرفانی بە دەستەواژەی جەنابی “موستەفا مەلەكیان” ئەزموونی شتەكان و ئەزموونی عیرفانی بزانم و ئەم رێگەیە دەگرمەبەر و “انشااللە” لەوتارێكیتردا لەداهاتوودا بڵاویدەكەمەوە، هەروەها واتێدەگەم كە دەبێت لە مەیدان و بواری ژیان و مەعنەوییەتشدا هەم بەش و رۆڵی عەقڵ لەبەرچاوبگیرێت و هەمیش رۆڵ و پێگەی دڵ لەپێشچاوان بێت و عیرفانی مۆدێرنیش هەوڵدەدا وەڵامی ئەم پرسیارانە بداتەوە.

كۆچ: بە ئەرك نەبێت دكتۆر پرۆژەی نوێتان لەهەر بوارێكدا نووسین یان هەر بوارێكیدیدا بەكورتی چییە؟

 سروش دەباغ: من ئێستا چەند كارێكم هەیە، هەڵبەتە تاكو ئێستا (8) كتێبم بە     زمانی فارسی بڵاوبوونەتەوە، ئەوانیش:

1. ئایین لە ئاوێنەدا (آ‌ئین در آ‌ئینه) لەبارەی بیروڕا ئاییناسی عەبدولكەریم سروش.

2. سكوت و مانا (سكوت و معنا)، چەند لێكۆڵینەوەیەك لە فەلسەفەی ڤیتگنشتاین.

3. ئەمری ئەخلاقی، ئەمری متعالی، (امر اخلاقی، امر متعالی).

4. گشت و تایبەت لەئەخلاقدا، (عام و خاص در اخلاق).

5. چەند دەرس گوتارێك لە فەلسەفەی ئەخلاق، (درسگفتارهایی در فلسفە اخلاق).

6. لە بارەی رۆشنبیری ئایینی و ئەخلاق.

7. زمان و وێنەی جیهان، (زبان و تصویر جهان).

8. تەرنیمی هاوسەنگی غەم، (ترنم موزون حزن).

ئەم كتێبانە لەناو پێگەی ئەنتەرنێتدا بوونیان هەیە و بێجگە بڵاوبوونەوەیان لەناو وڵاتدا. ئەو كتێبانەش كە لەژێر چاپدان و چاوەڕوانی مۆڵەتن، ئەوانیش:

1. چەند وانە گوتارێك لە فەلسەفەی شیكاریدا، (درسگفتار در فلسفەی تحلیلی).

2. فیكری ناسكی غەمناك، (فكر نازك غمناك)،.

3. لە قەڵغانی سوپهەریدا، (در سپهر سپهری)، لەبارەی “سوهرابی سوپهەری”.

4. راڤە و وەرگێڕانی ریسالەی (لۆژیكی – فەلسەفی)، “ڤیتگنشتاین”، بە ناوی”تراكتۆس”.

هەروەها بێجگەلەمانە ئێستا خەریكی پرۆژەیەكم لەبارەی “حیجاب”ەوە كە تاكو ئێستا سێ‌ وتارم لەبارەوە نووسیوە و “انشااللە” زیاتر لەسەری دەڕۆم. بەهەرحاڵ لەبارەی خاڵ و هەڵسەنگاندی نێوان “حوكمە فیقهییەكان”و “مەرجە ئەخلاقییەكان”ە و ئێستا خەریكی ئەوەم، لەگەڵ ئەوەشدا پێشتر لە وەڵامی پرسیارێكتاندا وتم، روونكردنەوەی عیرفانی مۆدێرن لە بوار و مەیدانی مەعنەوییەتدا، ئێستا خەریكی نووسینی وتاری چوارەمی ئەو پرۆژەیەم. هەوڵدەدەم هەم لە دەستهات و بەرهەمەكانی سوننەت و هەمیش لە بەرهەم و دەستهاتەكانی مۆدێرنە سوودوەربگرم و ئەمەش سالیكان و رێبوارانی وەكو “سپهەری” دەتوانن لەمڕووەوە پیشاندەر و رێنمونیكەر بن و وەكو نموونەیەك كاریان لەسەربكەین هەروەها “مەولانا”و “حافیز”.

كۆچ: ببوورن هەڵبەت كاتمان زۆر كەمە و پێشتر وتتان كە ئێوەش كاتتان كەمە، “انشااللە” بۆ كاتیتر و دەرفەتیدیكە گفتوگۆ و وتووێژی زیاتر و گشتگیرتر ئەنجامبدەین، بەڵام لەكۆتاییدا حەزدەكەم كۆتا قسەتان بۆ ئێمەی نیشتەجێبوانی كوردستان و هەموو كوردەكانیتر بفەرموون؟

 سروش دەباغ: نەمر و سەركەتووبن، منیش سوپاسی ئێوە دەكەم و سوپاسگوزارم و سڵاوی گەرمم بە هەموو دۆستانی كوردی عێراق بگەیەنن “انشااللە”و هەروەها ئومێدەوارم دۆستانی كورد زمانی خۆشەویستمان بەدوای رۆشنبیری ئایینییەوە و بتوانین بەدوای ئەو باس و بابەتانە بچین و زانیاری زیاترمان دەستبكەوێت و لە خۆشەویستانی كورد ئومێدگەلێك دەدۆزمەوە كە هەم ئێمەتان لەبەرچاوە و بەدوای كارەكانمانەوەن و هەمیش دەغدەغەی ئەو جۆرە روانینەتان هەیە. من لێرەدا جارێكی سڵاوم هەیە و لەئێوەش سوپاسگوزارم و ئومێدەوارم ئەم چاوپێكەوتنەش بۆ كورد زمانانی خۆشەویست بەرهەمدار و پڕ بەرهەم بێت.

كۆچ: ئێمەش لەكۆتاییدا زۆر سوپاستدەكەین بۆئەو دەرفەتەی كە پێتبەخشین و دەڵێین: خدایا این وصل را هجران مكن.

خواتان لەگەڵ.

•••

تێبینی:

ئەم گفتوگۆیە لە رۆژی (7 – 3 – 2013) بە تەلەفۆن ئەنجامدراوە. بەداخەوە لەگەڵ داوای لێبوردن لە خوێنەری ئازیز لەبەرئەوە لە كاتی تۆماركردندا هەندێجار پچڕان لە هێڵدا دروستدەبوو، بۆیە گەر ئاڵۆزی یان گرێیەك هەبێت لە چاوپێكەوتنەكەدا بۆ ئەو كێشەیە دەگەڕێتەوە، گەرنا هەوڵمانداوە تەنانەت یەك وشەش رەشنەكەینەوە یان نەینووسینەوە.

Hikmat Maaroof

حیکمەت مەعروف، بەڕێوەبەری سایتی ناوەندی کەلتوری کۆچ. 07705028030

بابەتی پەیوەندیدار

وەڵامێک بنووسە

پۆستی ئەلکترۆنیکەت بڵاو ناکرێتەوە . خانە پێویستەکان دەستنیشانکراون بە *

هەروەها چێکی بکە
Close
Back to top button