بۆچی دەبێت هەمیشە ڕەخنە بگرین؟
ئالان عومەر

یەکێک لەو شتانەی کە بتوانێت مرۆڤ لە گەمژەی رزگار بکات رەخنەیە، تا ئەوکاتەی رەخنە نەبێتە بەشێک لە ژیانی کۆمەڵایەتی کارێکی ئەستەمە بتوانین قسە لە سەرد دروستکردنی کۆمەڵگایەکی مەدەنی بکەین.

هەمیشە رەخنە کاریگەری و گرینگی خۆی هەیە، رەخنە بریتیە لە دوای گەڕان بەدوای باشتریندا رەخنەگر تێدا باڵا بونی خۆی نیشان دەدات، ئارەزووی دونیایەکی باشتر بۆ خۆی و دەورو بەری دەکات خولیا و خەونەکانی هەمیشە زیاترن لە کەسێکی سادە و ئاسایی، هەربۆیە جیاواز دەردەکەون لەوانەی بە کەم یاخود مەمرەو بژی رازی دەبن، یەکێک لە وەزیفەکانی رەخنە قبوڵنەکردنی پیرۆزیەکە کە لە بنەڕەتدا پیرۆز نیە، لە ڕاستیدا هیچ شتێک لەوە ئاسانتر نیە کە بڵێین ئەوشتانەی لە بنەڕەتدا دروست و راست نین، بەڵکو کاری زەحمەتروگرنگتر ئەوەیە کە بڵێین ئەو شتانەی لە دەورو بەرمان روو ئەدەن یاخود ئەو پێشگریمانانە چین کە وایانکردووە رووداوەکان بەم شێوەیە رووبدەن کە ئێستا هەن!؟

بۆیە دەبێت هەمیشە رەخنە بگرین چونکە کۆڵەگەی زیندوو هێشتنەوەی کۆمەڵگەیە تا رەخنە زیاتر بێت ئاراستەو رێڕەوی ژیان ڕاستتر دەبێت، بە پێچەوانەشەوە لە ئەگەری نەمانی رەخنە کۆمەڵگە بەرەو لادان هەڵدێر دەچێت و هەروەها مرۆڤەکانیش لە بوونەوەرێکی زیندوو کاریگەرەو دەبێتە بوونەوەرێکی بێ کاریگەر وەکو لاشەیکی مردووی لێدێت.

لەبەر ئەوەی ژینگەی کەلتوری و ناوەندی سیاسی و دەسەڵاتداری عێراق بەگشتی و کوردستان بە تایبەتی، هێشتا نەگەیشتوونەتە ئەو ئاستەی لە گرینگی رەخنە تێبگەن، جۆرێک لە عەقڵەتیان بەرهەم هێناوە کەمترین ڕەخنەیان قبوڵ نیە، هەر بۆیە زۆرجار رەخنەگر وەکو نامۆ و حەزپێنەکراو وێنا بکرێت، هەمیشە هەوڵی ناشرین کردنیان دەدات بەردەوام وەکو مرۆڤ گەلێکی خۆبەشتزان و سەرلێشێواو دەبینێت، ترسناکترین دیدی دەسەڵاتداران ئەوەیە رەخنە و رق، رەخنە و دژایەتی، رەخنە و گێرە شێوێنی و پیلانگێڕی تێکەڵی یەکتر کردووە.

لە بەرامبەریشدا پەرچەکردارەکانیشی زۆر نامەنتقی و ناجۆرە هەر وەک تیرۆر و کوشتن گرتن و زیندانی کردن ئازاردان و هەڵکوتانە سەر و هتد...

ئەم تێڕوانینە بەتەواوەتی رەنگی داوەتە لە عەقڵیەتی حوکمداری کوردی لە باشوری کوردستان، جگە لەوەش مەترسییەکی گەورە و پاشەکشەیەکی هەستپێکراوە لە هەنگاوەکانی بونیاد نانی کۆمەڵگەیەکی مەدەنی و دیموکراسیخواز، هەر بۆیە پێویستە هەڵوەستەی جدی لەسەر بکرێت ئەرکی هەموو تاکێکە کە لێی بەدنگ بێت، دوای ٣٠ ساڵ لە رزگاری و داوای ئازادی پێویست دەکات جارێکی ترو بە فۆڕمێکی دیکەوە رەخنە بگرین لە پێناو ئازادی دژی ئەم عەقڵیەتە بوەستینەوە، د. مەریوان وریا قانع نوسەری سەنگینی کورد بە بایەخەوە دەڕوانێتە رەخنە و دەڵێت: رەخنە تەنها چالاکیەکی پێویست نییە بۆ هەر کەس و هێزو کۆمەڵەیەک بیەوێت بەسەر کۆمەڵێک بیرو بۆچون و ئاکار و هەڵسوکەوتی دۆگماییدا کڕ نەکەوێت، بەڵکو پەیوەندیەکی راستەخۆشی بەوەوە هەیە ئینسان چۆن و بە چ شێوەیەک ئینسانبونی خۆی دەژیت، جا لێرەدا پێویستە بزانین کۆمەڵگەی ئێمە دەیەوێت چۆن بژیت!؟

137 جار خوێندراوه‌ته‌وه‌       |    
زیاتر
دیموكراسی.. متمانه‌، یان كورسی ..؟
عه‌داله‌ت عه‌بدوڵا
چین دەستی گەیشتە هەسارەی مەریخ
لوقمان حەوێز
بیست ساڵ پاش ١١ی سەپتەمبەر : عێراق وەک شکستە گەورەکەی ئەمەریکا !
د. عادل باخەوان
مێژوو زانستە نەک چیرۆک، بۆیە وامانبەسەرهات
سامانی وەستا بەكر
پاثۆلۆجی ئیسلامییەکان لەکوردستان ”pathological”
سامانی وەستا بەکر
بایدن و ئەردۆگان: پاش دیدار
د. سه‌ردار عه‌زیز
لۆجیکی ئارگیومەنتی فەلسەفی
د. ساماڵ مانیی
ئایا كاتی نووسینەوە و داڕشتنی دەستوورە؟ ‌
فاروق ڕەفیق
ڕیفراندۆم و چەمانەوەی بێمەرج
عەتا كەریم
ده‌ستور شه‌رعیه‌ت به‌ناهاوسه‌نگى ده‌دات یان رێکى ده‌خاته‌وه‌؟
د.موحسین ئه‌دیب
نەوال سەعداوی...من بەدەنگی بەرز قسە دەكەم
ئامادەكردنی: ئاڤان جەلال
بەرەو پەنجاو سێیەمین سـاڵیادی شۆڕشی خوێندکاران
گفتوگۆ لەگەڵ ژان پۆڵ سارتەر
وەرگێڕان: شوان ئەحمەد
سەرهەڵدانەوە داعش‌ و كەلێنی ئاسایشی لەعێراق
هەڵۆ ساڵح
دیموکراسیی عێراقی، پێشینەیەکی تاڵ
د. هەردی مەهدی میکە
پرۆسەی هەڵبژاردن، لەنێوان بایکۆت و بەشداری کردندا
سەردەشت محەمەد
ئاژاوەگێڕ و تاڵانچیەکان کێن؟
حوسەین عەلی شەریف
ئه‌فغانستان قوربانی به‌رژه‌وه‌ندییه‌ نێوده‌وڵه‌تیه‌كان
نه‌وزادی موهه‌ندیس
لە چیرۆکێکی کۆمیدی عەزیز نەسینەوە بۆ حەقیقەتی کۆمەڵگایەک
ئالان قارەمان شێخبزێنی
ئیدیولۆژی لیبرالیسم
ناسر ساڵحی ئه‌سڵ
فاسدبونی بەدێوکردنی عەقڵی ڕەخنەیی لە وتاری مەسرور بەرزانی
عەلی قەڵادزەیی
گەمەی ھەڵبژاردنی ئەمجارەو ترسی لایەنەکان
عەتا قەرەدا‌غی
فاسدبونی بەدێوکردنی عەقڵی ڕەخنەیی لە وتاری مەسرور بەرزانی
عەلی قەڵادزەیی
جینۆسایدی فەرهەنگی لە یاسای نێودەوڵەتیی گشتیدا
ئازاد وەڵەدبەگی
کەسێتی و فکرێکی سەماکەر
باخچە بەکر
رۆڵی پەروەردە لە پێشكەوتنی تاك و كۆمەڵگەدا‌‌*
شورای پاسەوان؛ پێگەی لە سیسستەمی سیاسی و ڕۆڵی لەهەڵبژاردنەکاندا
هەردی مەهدی میکە
پەیوەندیی نێوان ئامرازەکانی ڕاگەیاندن و دەسەڵاتی سیاسی
هیوا مەجید خەلیل
عەتا قەرەداخی: حیزبی کوردى لە نێوان بنیادنان یان کوشتنی ئایندەى نەتەوەدا!
عەتا قەرەداغی
پەیوەندیی نێوان ناسیونالیزم و گەشەسەندن
هیوا مەجید خەلیل
چوار پەنجەرە بۆ ئەدەبى گێڕانەوە.
رێبین ئەحمەد خدر
"نا"ی ڕیفراندۆم!
پەروێز ڕەحیمی
مێژووی سەرهەڵدانی دەوڵەت لە هزری مرۆڤدا..
ئاراس سەعید
دامەزراندنی حکوومەتی پەرەسەندنگەرا؛ ڕێچاری بەهێزبوونی باشووری کوردستان
محەمەد کەریمخان
کوردو دوانەی مێژو و سیاسەت: قسەیەک لە یادی ١٠ی خاکەلێوەدا
د. بورهان یاسین
زمان
ئەحمەدی مەلا
کەسیتی کوردی لەتێکشکاندەوە بۆ بنیادنانەوە!
عه‌تا قه‌ره‌داغی
هەلێک بۆ هەڵسەنگاندن
ئەنوەر ئەڵمان
نه‌مام غه‌فوری سیمبولێك له‌پێناومرۆڤ ترسی به‌زاند
نیاز عه‌بدوڵڵا و سه‌نگه‌ر ره‌سول
وانەکانی ساڵێکی کۆڤید
یۆڤال نوح هەراری*
وەرگێڕانی لە ئینگلیزییەوە: پەیڕەو ئەنوەر
نه‌مام غه‌فوری سیمبولێك له‌پێناومرۆڤ ترسی به‌زاند
نیاز عه‌بدوڵڵا و سه‌نگه‌ر ره‌سول
حکوومەت و نیشتمان تێکەڵ بە یەکدی مەکەن!
نووسینی: "ڕابێرت فێسک" (١٩٤٦-٢٠٢٠)*
وەرگێڕانی لە عەرەبییەوە: د. سەردار قادر
فاسدبونی بەدێوکردنی عەقڵی ڕەخنەیی لە وتاری مەسرور بەرزانی
عەلی قەڵادزەیی
چـوارچێوه‌ی یاسایی یه‌كپارچه‌یی خاكی هه‌رێمی كوردستان
ئالان به‌هائه‌ددین عه‌بدوڵڵا ئه‌لموده‌ڕیس
تێگەیشتنەوە لە کۆڕەو کۆژان وەک کاریزما
د. هەردی مەهدی میکە
شێوازی ژیانی نوێ و گۆڕانی سنوورەکانی ناسنامه‌
محه‌مه‌د کەریمخان
نەوشیروان مستەفا و هەڵوەشاندنەوەی قەوارەی هەرێم
هۆشیارجەمال
دەوروبـەری خۆت بنـاســە
پێشکەوتنی پیشەسازی لە جیهانی ئیسلامی نــــــا عەرەبی
حەبیب محمەدجاف
نەوشیروان مستەفا و هەڵوەشاندنەوەی قەوارەی هەرێم
هۆشیارجەمال
پرۆسه‌ى وێرانكردنى وڵاتێك و گه‌له‌كه‌ى بەبێ شەڕ
كامه‌ران جاف
ئایا سروشتی سیستمی سیاسیی ئێستا كاریگەریی…
ئارێز عه‌بدوڵڵا
رێكخراوی دەوڵەتی ئیسلامی، داعش..
خوێندنەوەییەكی سۆسیۆمێژوویی
ئیبراهیم حاجی زەڵمی
لە سەلەفییەتی دەقەوە بۆ سەلەفییەتی جیهادی
حەبیب محەممەد دەروێش
لە بارەی داعش و بونیادگەرایییەوە
ئایندەی سەلەفیگەری پەڕگیر
ن. سەید سادق حەقیقەت
و. هەڵكەوت هەورامی
رات چییه‌ له‌سه‌ر بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌كانی ئه‌م سایته‌؟



ژماره   بەرهەمەکانی ناوەندی کەلتووری کۆچ
govari koch| All rights reserved © 2010