شەنگار سابیر
پەیوەندی نێوان ئیمان و ئەدەب، وەستان لەسەر وەختەکانی تەورات وەک ڕۆمانێکی ناوازە.

هیچ کات مرۆڤ بەتەواوی ناتوانێت بەرکەوتەیەکی ئەدەبی لەتەک تێکستە ئاینیەکاندا هەبێت. لە ڕاستیدا هۆکار گەلێکی زۆر هەن، بەڵام گرنگ ترینیان بۆمن چرکەساتە دەرون شیکاریەکەیە. کتێبە ئاسمانیەکان
نوسراوی باوکن، هەموو نوسراوێکیش کە باوک بینوسێت، مرۆڤ دەبێت بە متمانە و بێ گومان کردنەوە لێی بڕوانێت. بەواتایەکیتر کتێبە ئاینیەکانی قسەی ئەو باوکە ( ڕەمزی) یەن کە هەرگیز نەمان بینیوە و ناشتوانین بیبینن، چونکە ئەو باوکە ڕەمزیە تەنها وشەیە.! لە کتێبی پیرۆزیدا ( بایبڵ ) دا هاتوە و دەڵیت: هەموو شتێک سەرەتا وشە بوو . واتا باوک وشەیە و دەکریت تەنها لە ڕێگەی زمانەوە ئێمە لێی تێبگەین و دەرگیری بین. ئەم باوکە کە ڕۆمان دەنوسیت و دەبێتە گرنگترین ڕۆمانی مێژوی مرۆڤایەتی، وە ملیۆنەها ئینسان وەک شەریعەیەک و ئاینێک بەری دەکەون، هێزو قودرەتی زمانی ئەم باوکە ڕەمزیە و ئایدیاڵەمان بۆ دەردەکەوێت. بەڵام چرکەساتێک هەیە کە ئیدی تۆ تەماهیەکی جیاوازترت لەتەک ئەم کتێبە موقەدەسەدا دەبێت و وەک تێکستێکی نەمری ئەدەبی بەریدەکەوێت، ئەمە لە شوینیکدا مەرگی باوکە و لە شوێنێکیتریشدا دەستپێکیکی گرنگی ئەدەبیە. کتێبی ئینجیل بە بەرواورد بە تەورات، ئاستی زمانی ئەدەبیان تەواو جیاوازە و ئەو بەرکەوتنەمان وەک ڕۆمانێک لەتەک تەوراتدا زۆر جیاوازترە وەک ئەوەی لە ئینجیلدا دەیدۆزینەوە.
ئەمە دەستپێکێکە کە نوسەرانی دوای کتێبی تەورات و ئینجیل، چیرۆکەکانی ناو ئەم دوو کتێبە تێکەڵ بە تێکستەکانیان بکەن و لێرەشەوە یەکەمین پەیوەندی ئیمان و ئەدەب لە کۆنتێکستێکی ئیلاهیدا خۆی نمایش بکات.
سەروەختایەک ڤیرجیلۆ دەخوێنینەوە دەزانین دوو ڕەهەندی ئیمانی و میسۆلۆجی قوڵ هەیە لە تێکستەکەیدا ، ڕەهەندێکیان تەجەمەکردنی رۆحی و ئیمانی ئۆدیسەی هۆمیرۆسە بۆ سەر زمان و زەمینی خۆی کە بوونێکی میسۆلۆجی گریکی تیایدا وجودی هەیە و باس لە خوداوەندانی ئۆڵمپ دەکات . دووەمیان هەست بە بۆنی سەفەرەکانی تەورات دەکەیت تیایدا . بەڵام ڕەهەندی دووەمیان بە بێ بوونی کات و شوینێکی دیاری کراو و گونجاو . دانتی ئەلیگیڕی وەختایەک ڤیرجۆلۆ دەکاتە رابەری خۆی بۆ هەر سێ سەفەرەکەی پڕاو پڕ تەورات و ئینجیل و میسلۆژیایی ڕۆمانی بەدی دەکەیت تیایدا . بەڵام هەموو شەرعیەتەکە لەلای دانتی دەدرێتە پاڵ ئاینی مەسیحی و وەک مەسیح دەچێتە دۆزەخ و بەرزەخ و بەهەشت .
گۆتێ لەدەقی فاوستدا ناتوانێت بێ ئینجیل تەفسیری شەیتان بکات و دێوەکانی ناو کتێبی پیرۆز بناسێنیت. لە کاتێکیشدا سێرڤانتیس شاکارەکەی خۆی دەنوسیت بەناوی دۆنکیشۆت ، دێوەکانی ناو کتێبی پیرۆز دەبنە پێشمەرجی بەرەنگاری دێوانەیی دۆنکیشۆت و سانکۆپانزا . مێژوی ئەدەب هیچ کات نەیتوانیوە خۆی لە چەمکی ئیمان غافڵ بکات و تێکستە گەورەکەی باوک تێکەڵ بە تێکستەکەی خۆی نەکات. لە قۆناغیکدا پێدەچیت فرانز کافکا کە ڕۆمانی ( میتامۆرفیس ) دەنوسێت کتێبی ( مەسخی کائینات )ـی ئۆڤیدی خوێندبیتەوە ، ئەمە جگە لە خوێندنەوە دەرونشیکاری و ئیبستمۆلۆژیەکە، بەڵام کافکا هەمان عەزابی ئەیوب لە رۆحی گریگۆردا دوبارە دەکاتەوە. لەڕاستیدا کافکا هێندەی تەوراتی دەخوێندەوە هێندە توانای خوێندنەوەی کتێبەکانی تری نەبوو . دۆستۆی ڤسکی لە ڕۆمانی ( جینایات و مکافات – تاوان و سزا ) ئینجیلەکە دەداتەوە دەست مریەم و ڕاسکۆڵینکۆف لەبەردەم میتافۆڕی مریەمدا دان پێدانان دەکات.
بەبڕوایی من سۆنیا کەسێک نیە جگە لە مریەمی عەزرا. کتێبی تەورات گرنگترین ڕۆمانە تا ئێستا بۆمن ، بەومانایەیی پاڵەوانەکانی ناو تەورات هەندێک جار زۆر کۆپەرنیکۆسیانە بەرەنگاری خودا دەبنەوە و پرسیاری میتافیزیکی ئاڕاستە دەکەن . موسا ئەو کاتەی بە خودا دەڵێت: ئەگەر چومەوە بە نەوەی ئیسرائیل بڵێم کێ ناردومی ؟ تۆ کێت و ناوت چیە ؟ خودا لە وڵامدا دەڵێت: من ئەو منەم کە منم . ئەمە تەواو دایالۆگێکی ئەدەبی و رۆحیە و خۆی ناپارێزێت لەوەی ئەدەب لە ناو ئیمانی خۆیدا نمایش بکات و باسی بکات. تەورات بوونیادی زۆرینەی هەر زۆری ڕۆمانەکانی دوونیایە و یەکێکیشە لە تێکستە ئەدەبیە ناوازەکان.
1859 جار خوێندراوه‌ته‌وه‌       |     Friday, December 8, 2017
زیاتر
سیستەم و ڕەوشی ئابوورى لە وڵاتانى جیهانى سێهەم
د.محەمەد ئەمین
لە چوارچێوەی بڵاوکراوەکانی ناوەندی کولتوری کۆچ
سێ کتێبی نوێی بەچاپ گەیاند، کە ئەمانەن:
١ـ (بادیەی عیشق) ئامادەکردنی (حەبیب دەروێش)
٢ـ (سوننەکانی ئێران) وەرگێڕانی (بەرزان مەلا تەها)
٣ـ (نالی شیکاری فەلسەفی دەرونی) نووسینی (هەرێم عوسمان)
تەواوی ئەم کتێبانە ئیستا لە کتێبخانەکاندا دەستەکەوێت
دو قودس و یه‌ك چاره‌نوس
سه‌باح محه‌مه‌د
لە چوارچێوەی بڵاوکراوەکانی ناوەندی کولتوری کۆچ
سێ کتێبی نوێی بەچاپ گەیاند، کە ئەمانەن:
١ـ (بادیەی عیشق) ئامادەکردنی (حەبیب دەروێش)
٢ـ (سوننەکانی ئێران) وەرگێڕانی (بەرزان مەلا تەها)
٣ـ (نالی شیکاری فەلسەفی دەرونی) نووسینی (هەرێم عوسمان)
تەواوی ئەم کتێبانە ئیستا لە کتێبخانەکاندا دەستەکەوێت
دەربارەی پیناسەی عه‌قڵ
دکتۆر کەمال میراودەلی
زمانی منداڵ و ڕۆڵی گەورەكان
رێواس ئەحمەد
گەڕانەوە بۆ ناوەوە
حەبیب محەمەد دەروێش
رەهەندە فەلسەفی و مێژوویییەكانی هزری رەخنەیی
عادل قادری
گەڕانەوە بۆ ناوەوە
حەبیب محەمەد دەروێش
سوكرات….
ئه‌و فه‌یله‌سوفه‌ی فه‌لسه‌فه‌ی له‌ ئاسمانه‌وه‌ هێنایه‌ سه‌ر زه‌وی
سمكۆ عه‌بدولكه‌ریم…
سێكوچكه‌ی دیكتاتۆرییه‌ت و ئیرهاب و مه‌زهه‌بگه‌را
فاتیح سه‌نگاوی
ریفراندۆم و تاوانباركردنی دڵسۆزان …
عیماد عەلی
هه‌نگاوی سێیه‌میش بۆ دواوه‌ ‌
خاید سلێمان
ژمارەی نوێی گۆڤاری کۆچ بڵاودەبێتەوە
بە ژن کردنی فەلسەفەو
ژن بوون بە دیدی دلۆز
بەفراو نوری
ژمارەی نوێی گۆڤاری کۆچ بڵاودەبێتەوە
ژن لە هزری نیچەدا
شۆڕش غەفوری
كاتێك داعش بەناوی ئایینەوە لە مەغۆل خراپتر دەكات،
مرۆڤ ناتوانێت نەیەتەگۆ
ئیسماعیل حاجی زەڵمی
ستیڤن هاوکینگ دانیدا بەوەدا کە بیردۆزی (دیزاینی زیرەک)
ئەگەری زۆرە راست بێت!!
دیلمان لەتیف
رێكخراوی دەوڵەتی ئیسلامی، داعش..
خوێندنەوەییەكی سۆسیۆمێژوویی
ئیبراهیم حاجی زەڵمی
دەستێوەردانی کتوپڕی رووسیا لە شەری ناوخۆیی سوریا
جوان زیدبەگی
لە سەلەفییەتی دەقەوە بۆ سەلەفییەتی جیهادی
حەبیب محەممەد دەروێش
خوێندنەوەیەكی دوور لە رۆمانسیەت بۆ زەردەشتیەت
نوسینی: د. عثمان عەلی
وەڕگێرانی: ماکوان کەریم
لە بارەی داعش و بونیادگەرایییەوە
ئایندەی سەلەفیگەری پەڕگیر
ن. سەید سادق حەقیقەت
و. هەڵكەوت هەورامی
فەتحوڵا گیولەن کێیە؟
د.جه‌بار قادر
توندوتیژی و ئایینداری
نووسینی: دكتۆر عەبدولكەریم سروش
وەرگێڕانی: ئەرسەلان تۆفیق
(كۆماری باشوری سودان) نمونەیەكی شووم لە سەربەخۆیی
حاميد محمد عه‌لى
فەلسەفە و زانست لای ئارسەر ئادنجتون
د.حەسەن حسێن سدیق
مامۆستای زانست ‌و لۆجیك لە زانكۆی راپەڕین/ بەشی فەلسەفە
شۆڕشێكی نوێ بەڕێوەیە
هەوار جەمال
پاشماوەی ئاسەواری فەرهەنگی مادەكان
لەبەردەم لیكۆڵینەوەكانی شوێنەوارناساندا
كەمال نوری مەعروف لەفارسییەوە گۆڕیوێتی و لەسەری نووسیوە
بەناوی سەنتەری روناکبیری کۆچ، پرسەو سەرەخۆشی خۆمان ئاراستەی سەرجەم میللەتی کوردو گەلی عێراق و خانەوادەی بەڕێزی مام جەلال سەرۆک کۆماری پێشوی عێراق و سکرتێری گشتی یەکێتی نیشتمانی کوردستان دەکەین...
هونەری جەنگی كورد لەچیادا
محەممەد بەكر
سسته‌مي سياسي ئيسلامي، له‌لاي بونيادگه‌را و سه‌له‌فييه‌كان..
ئیمداد تەها
هەرێمی كوردستان و ئەنجومەنی هاریكاری كەنداوی عەرەب لە تەرازووی هێزدا
نووسینی: نەجمەدین فارس حەسەن
كۆتایی دەوڵەتی شۆڕشگێڕەكان
حەبیب محمەد دەروێش
باشووری كوردستان لەكاتی دوورخستنەوەی شێخ مەحمودو
سەرهەڵدانی چالاكی توركەكان بە سەرۆكایەتی ئۆزدەمیر پاشا 1919- 1922
ئەحمەد باوەڕ
زانكۆی گەرمیان – كۆلێژی پەروەردە
مۆدێرنیتە و وتار
هەڵسەنگاندنێکی وتارنووسیی کوردی
دکتۆر هاشم ئەحمەدزادە
سمكۆی شكاك، وەرچەرخانێكی گرنگ
لە ناسیۆنالیزمی كوردی لە رۆژهەڵاتی كوردستان
نووسینی: سامان مستەفا رەشید
ماستەر لە مێژووی نوێ و هاوچەرخدا
هەندێ چەمكی پێویست بۆ نووسینی فەلسەفە
نووسه‌ر : Henri Pene Ruir
وه‌رگێڕ : تاریق كارێزی
ریشەی رەوتی ئیسلامی سیاسی لە باشووری كوردستان
لە ئیسلامگەرای ئیخوانەوە تا سەلەفیزمی جیهادیی(*)
نووسینی: د. محەممەد شەریف
وەرگێڕانی لە ئینگلیزییەوە: ماجید خەلیل
رەهەندە فەلسەفی و مێژوویییەكانی هزری رەخنەیی
عادل نادری
سیستەمى ئایینى یان سیکۆلاریزم !!
عبدالرحمن رسول
فەندە میتالیزم و جەهلی موقەدەس
ن/هاشم سالح
و/حەبیب محەمەد دەروێش
بۆچی ئاتەئیست و ئینسان دۆستم
تەسلیمە نەسرین
گەڵاڵەنامەی مافی نەتەوەیی و ئاینی و
ئەتنیە دینیەكان لە هەرێمی كوردستان
حةبيب محةمةد دةرويَش
لە بارەی ڕاپرسییەکەی تورکیاوە
حەمە غەفور
نهێنیکاری لە بونیادنانی دەوڵەتێکی بەهێزدا
سیاسەتی نهێنیکاری ئەتۆمی ئیسرائیل
و.حه بيب محەمەد دەرويش
لە نێوانی حەللاج و ئەخۆل
هەڵمەت عوسمان
لە چوارچێوەی بڵاوکراوەکانی ناوەندی کولتوری کۆچ
سێ کتێبی نوێی بەچاپ گەیاند، کە ئەمانەن:
١ـ (بادیەی عیشق) ئامادەکردنی (حەبیب دەروێش)
٢ـ (سوننەکانی ئێران) وەرگێڕانی (بەرزان مەلا تەها)
٣ـ (نالی شیکاری فەلسەفی دەرونی) نووسینی (هەرێم عوسمان)
تەواوی ئەم کتێبانە ئیستا لە کتێبخانەکاندا دەستەکەوێت
سیكۆلاریزم سیسته‌مێكى گونجاو بۆ پێكه‌وه‌ ژیان
یاسین له‌تیف
رێكخراوی دەوڵەتی ئیسلامی، داعش..
خوێندنەوەییەكی سۆسیۆمێژوویی
ئیبراهیم حاجی زەڵمی
لە سەلەفییەتی دەقەوە بۆ سەلەفییەتی جیهادی
حەبیب محەممەد دەروێش
لە بارەی داعش و بونیادگەرایییەوە
ئایندەی سەلەفیگەری پەڕگیر
ن. سەید سادق حەقیقەت
و. هەڵكەوت هەورامی
رات چییه‌ له‌سه‌ر بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌كانی ئه‌م سایته‌؟



ژماره   بەرهەمەکانی ناوەندی کەلتووری کۆچ
govari koch| All rights reserved © 2010