گەڕانەوە بۆ ناوەوە
حەبیب محەمەد دەروێش

خوێندنەوەیەك بۆ ئەو دیو روداوەكە
بە رواڵەت مەخەڵەتێ‌ هەمیشە حەقیقەت لەو دیو رواڵەتەوەیە (شكسپیر)
گرنگیدانان بەناوەوەی شتەكان گرنگیدانە بەجەوهەری ئەو شتەیە، پاراستنی جەوهەری شتەكان گەرەنتی پارێزگاریكردنە لەبونی بونەكان و پارێزگاریە لەدەرەوە و ناوەوەی بوون. دەستكاریكردنی ناوەوە دەستكاریكردنی جەوهەر و وێنەی دەرەوەی شتەكانیشە و رەنگدانەوەی پۆزەتیڤ و نەگەتیڤی دەبێت لەسەر ئەو حەقیقەتەی كەدەیبینین و تیایدا دەژین و مومارەسەی دەكەین، پشتگوێخستنی ناوەوە و جەوهەری شتەكان هەڕەشە لەسەر وجودی دەرەوەی بوون و مانەوەیەتی ، بەپێچەوانەوە گرنگی دان بەڕواڵەت و دیوی دەرەوە و دیوی بینراوی شتەكان شیرازەی بون و مانەوەیان دەشێوێنێ‌، كاتێك مرۆڤەكان گرنگی دەدەن بەجل و بەرگ و پۆشاك و رواڵەتی دەرەوە و ناخی خۆیان پشتگوێ‌ دەخەن و كاتێك عەقڵ و بیركردنەوەی بەلاوە كەمترە لەقات و بۆینباخەكەی، كاتێك مرۆڤەكان لەهەڵسوكەوت و مامەڵەیان لەگەڵ یەكتردا لەكۆمەڵگادا بەزمانێكی شیرین ئاخاوتن دەكەن و بەڵێنی جوان وئومێد بەخش بە یەكتر دەدەن و لەناخەوە ناشیرینترین وێنەیان لەسەر یەكترهەیە، كاتێك رەعیەتەكان دڵسۆزی و خۆشەویستی بۆ یەكتر دەردەبڕن، و دڵسۆزی و جیدیەت بۆ لێپرسراوی خۆیان دووپات دەكەنەوە و لەناخەوە نەفرەتیان لێ‌ دەكەن، زەمانێك گرنگی بەڕواڵەتی بیناو باڵەخانەكان دەدرێت و لەناوەوە مەرجەكانی ژیان و مانەوە و رزگاربوونی تیادا نیە ، وەختێك مزگەوتەكان لەشوێنی دروستكردنی ئەزمونی رۆحی و ئیمانی خۆیان دەكەون و دەبن بەجێگای مشتومڕی سیاسی ، و كاتێك وكاتێك.... لەوكاتانەدا ئێمە بەرەوكارەساتەكان دەڕۆین، ئا لەو كاتانەدا ژیان بێمانا دەبێت و هەرمانایەكیشی بۆ بتاشێت هەروەك (ئەلبێر كامۆ) دەڵێت بێماناترین مانایە، لەم كۆمەڵگەیەدا مرۆڤەكان خاڵی دەبنەوە لەمانا و لەجەوهەری ژیان، مرۆڤەكان دەبن بە داهۆڵ، لێرەوە دەمەوێ‌ قسە لەسەر كایەكانی ژیانی كۆمەڵگا بكەین ، چونكە قسە كردن لە سەر كایە كانی ژیانی كۆمەڵگا ئەركێكی گرنگی خودی هاوڵاتیە، ئێمە رۆژانە دەیبینین و تیادا دەژین چۆنكە هەر رۆژێك ئازارێك لە جەستە و روحی كۆمەڵگای ئێمە پەیدا دەبیًت و رۆژانە هەرخۆی بەو ئازارانەوە گینگڵدەدات ، كەچی بەردەوام پێی دەڵێن تۆ هیچ ئازارێكت نیە، هیچ جێكەوتێكی نەخۆشیت پێوە دەرنەكەوتووە، بەڵام رۆژانە ئازارەكان گەورە دەبن و جێكەوتەكانیشی تەنها جەستە و رۆحی ئیًمە وێران ناكات ، بەلًكو سنوری ئەم مەملەكەتەی بەزاندوە و ئازارەكانمان هاوڵاتی گەلانیتریشی گرتوًتەوە، بۆیە دەبێت ئێمە خۆمان قسەی لەسەر بكەین و تەشخیسی بكەین ،و ئەوكەسانەش كردومانن بە بریكاری خۆمان لەبەڕێوەبردنی وڵاتدا لیًپرسینەوەیان لەگەڵدا بكەین ،چونكە پاییەكی گرنكی دەسەڵاتی هاوڵاتیبون مافی چاودێریكردنی دەسەڵاتەكەیەتی و پاشان لیًپرسینەوەیە لە رەفتارەكانی ، ئەوەش كاتێك هاوڵاتی هەست دەكات لایەنەكەیتر ئەركی خوی لە پەیمانە كومەڵایەتیەكەدا جێبە جی ناكات ، تەنها بەم چەشنە دەتوانین بڵێین بەشێك لە دەسەڵات لە دەستی خودی هاوڵاتیدایە.
. لەرووداوەكەی ئوتێل سۆماوە بۆمان دەركەوت ئێمە بۆ گەنجینەیەك دەگەڕێین، بۆ پێشكەوتنێك دەڕۆین لەدوامانەوەیە، تازیاتر بڕۆین زیاتر لێی دوردەكەوینەوە ، ئێمە بەڕواڵەت خەڵەتاین، بۆیە وێنەیەكی زۆر ناشیرینی وڵاتەكەمان پیشانی دونیادا و نەمانزانی هەروەك (شكسپیر) دەڵێت حەقیقەت هەمیشە لەودیو رواڵەتەوەیە، دەبێت گەڕانەوەیەك لەئێمەدا دروست ببێت لەدەرەوە بۆ ناوەوە، لەڕواڵەت و فۆرمی دەرەوەمان بۆ جەوهەر و ناخمان، دەبێت لە موجامەلەی درۆزنانەوە بگوازینەوە بۆ گفتوگۆكردنی جیدی لەسەر هەمووشتەكان، چونكە گفتوگۆكردن لەسەر سیستمی ژیانی كۆمەڵگادا بریتیە لەعەدالەت هەروەك (هابرماس) دەڵێت عەدالەت هیچ شتێك نیە، بێجگە لەگفتوگۆكردن ، دەبێت عەقڵ و بیركردنەوە وبەرهەم هێنانی مانای نوێمان بەلاوە گرنگتربێت لەرواڵەتی دەرەوە ، پێویستە دیوی ناوەوەی شوێنی نیشتەجێبوون و حەوانەوە گرنگتر بێت لەو دیوارە شوشە بەن و رازاوە و دوور كوژانە . بەڵام دەبێت ئەوەش باش بزانین خاڵی جەوهەری لەخودی مرۆڤەكانەوە دەستپێدەكات پێویستە ئێمە بگۆڕێین بۆ ئەوەی بتوانین هەموو وابەستەكانی بون و ژیان و مانەوەمان بگۆڕیت یان ئەو كاتە دەتوانین ئەوانە بگورین، چونكە هەموو دروستكراوەكانی ژیانی ئێمە، هەموو ئەو كەرەسانەی دروستی دەكەین بۆ مەیسەركردنی ژیانمان، هەموو ئەو شوێنانەی بونیادی دەنیین ، هەموو ئەو رەمزانەی پایەداری دەكەین بە شوینە ئاینیەكانیشەوە رەنگدانەوەی شێوازی بیركردنەوەی ئێمەیە ، ئەگەر بەم رواڵەتگەراییەوە ئێمە وەهمی بێشكەوتن وگەشەسەندن بكەین، ئەوە وەك مرۆڤی ناو ئەشكەتەكەی ئەفڵاتونمان لێهاتوە،كاتێك ئەفلاتون باس لە كۆمەڵێ‌ كەس دەكات لەئەشكەوتێكدان و ئاگرێك لەدەرەوەی ئەشكەوتەكەیاندایە ، كاتێك روناكی ئاگرەكە لێیاندەدات سێبەرەكانیان دەكەوێتە سەر ئەشكەوتەكە، ئەوانیش دەكەونە گفتوگۆكردن لەسەر سێبەرەكان وادەزانن ئەوە ئەو حەقیقەتەیە كە دەبێت گفتوكۆی لە سەر بكەن وكەشفی بكەن ، لەكاتێكدا ئەگەر لایان بكردایەتەوە و ئەو ئاگرەیان لە پشتیانەوەیە ببینایە دەیانزانی حەقیقەت لەدواوەیە .
دەبێت خۆمان رزگاربكەین لەتەبیعەتی ئەو كۆمەڵگە عێراقیەی كە عەلی وەردی باسی دەكات بەوەی لە ناخی هەموو عێراقیەكدا دووكەسایەتی هەیە، دووكەسایەتی دووفاقی ، كەسایەتیەك لەناوەوە خۆی مڵاس داوە و كەسایەتیەكیتریش لەدەرەوە خۆی نمایش دەكات جیاواز لە وەوەی ناوەوە. دووكەسایەتی لەیەك جەستەدا دوو عەقڵیەتی جیاواز لەیەك مێشكدا، دوونەفسیەتی جیاواز لەیەك رۆحدا ،كە لە گەڵیدا جەستە و مێشك و رۆحی ئەو مرۆڤەیان هەراسان كردووە بەرەو داڕوخانی دەبات . ئێمەی كورد لە سەردەمی شورشدا و پێش راپەرین ، شۆش وپێشمەرگە هاتبوە ناو ناخی ئێمەوە، لەگەڵ پێشمەرگە ورۆحی پێشمەرگانەدا توابوینەوە واتە مامەڵەیەكی ناوەكیمان لە گەڵدا دەكرد ،هەتا بەشێكی زوریش لەوانەی بە ناچاری لە ریزەكانی رژیمدا بوون هەمان حاڵەتی توانەوەیان بۆ دروست بوو بوو ، بۆیە چیروكی ئەوانەش زۆرن كە چۆن هاوكاری پێشمەرگە وخەڵكی لێقەوماویان كردووە لە كاتی پرۆسە بەدناوەكانی ئەنفالدا، واتە پرسەكە هاتبوە ناومانەوە بووبوو بە بەشێك لە وجودی ئێمە ، بەڵام دوای دامەزراندی حوكمداری كوردی لە هەرێمی كوردستان بە ماوەیەكی كەم كە بە حیسابی مێژوویی زۆر كەمە ، جیابونەوەیەكی گەورە رویدا لە نێوان خەڵك وپێشمەرگەدا و لە نێوان شۆرشگێرەكانی دوێنێ‌ كە لە ناخی میلەتەكەیاندا بوون وحوكمدارەكانی ئەمرۆ كە لە دەرەوەی بیركردنەوەی پۆزەتیڤانەی خەڵكدان .چونكە ئە و پێشمەرگەیەی كە لە وجودی خەڵكدا بوو ئەمرۆ لە هە موو رویەكەوە خۆی جیاكردۆتەوە لە خەڵكەكەی خۆی. ئەو سیستمەی كە شورشگێرە كانی دوێنێ‌ وحوكمدارە كانی ئە مڕۆ پیادەی دەكەن ئەو جیابونەوەیە دەخولقێنێ‌ و رەنگدانەوەشی هەبوە لە سەر هە موو كایە كانی ژیانی كۆمەڵگا. بۆیە ئەگەر ئێمە بەجەوهەری سیستمەكەماندا بڕۆینەوە لەسیستمی پەروەردە و فێركردنەوە تادەگاتە، سیستمی یاسایی و سیاسی و ئابوری و تا دەگاتە سیستمی شارسازیمان و ئەو شێواندنەش لە ئاینداریشماندا كراوە ، دەزانین بەراستی كارەساتێك لەم مەملەكەتەدا گوزەردەگات . نەبووە و ناكرێت وڵاتێك دەسەڵاتی یاسادانانی هەبێت و یاسا دەربكات و دەستوری نەبێت، چونكە دەبێت هەموو یاساكان بەپێی دەستور دەربچێت وشەرعیەت وناشەرعیەتی یاساكان لە هە ناوی دەستورەوە دیاری دەكات . كارەساتە كاتێك بە رواڵەت سیستمی خوێندن سویدی بێت و لە ناو خوێندنگاكانماندا لە رۆژێكدا سێ‌ دەوام بكرێت، ، كارەساتە ماستەرپلانی شار بیرەوەریمان بكوژێت و خاڵیمان بكاتەوە لە هەستی ئینتیمابون، كارەساتە لەیەكەمین رووداو و لە رازاوەترین هۆتێلدا لە بەردە م سی وڵاتدا شە رمە زاربین ، لە كاتێكدا شە و ورۆژیش باسی كارە مەزنەكانی وەبەرهێنان و هەنگاوە گەورەكانی پێشكەوتن وگەشەسەندن بكەین ! كەی دەگەڕێینەوە بۆ ناوەوە و بۆ جەوهەری شتەكان , بەراستی روكەشگەرایی ئازارمان دەدات رووداوەكەی هۆتیل سۆما پەردەی لەسەر حەقیقەتی ناوەوەی شتەكان هەڵدایەوە كە لەودیو رواڵەتەوە جەوهەرێك نیە، سەرمایەگوزاری راستەقینە نیە، كەرتی تایبەتی راستەقینە نیە، هەموو رووكەشن و ناوەڕۆكی بەتاڵیان هەیە.
بۆیە دەبێت هە موو جومگە كانی سیستەمی ژیانی كومەلگا ریكبخرێتەوە ونابێت دەسەڵات بێباكانە بە سە ر روداوەكاندا بڕوات ، هەمیشە لە خەمی ژیانی خە ڵكدا بێت و نابێت بە رواڵەت برینەكانی ناوەوەی كومەڵگا بشارێتەوە، هیچ نەبێت خەمی خۆیان بێت كە ئەگەر ئاوا باكیان بەرامبەر كۆمەڵگاكەیان نەبێت لە قۆناغێكدا كۆمەڵگا دەیانتفێنێتەوە.
habeblawyer@yahoo.com
46 جار خوێندراوه‌ته‌وه‌       |     Thursday, November 16, 2017
زیاتر
سێكوچكه‌ی دیكتاتۆرییه‌ت و ئیرهاب و مه‌زهه‌بگه‌را
فاتیح سه‌نگاوی
ریفراندۆم و تاوانباركردنی دڵسۆزان …
عیماد عەلی
هه‌نگاوی سێیه‌میش بۆ دواوه‌ ‌
خاید سلێمان
دادگایەک بۆ مردووەکان و پاشماوەی زیندووەکان …
سۆران ئازاد
بە ژن کردنی فەلسەفەو
ژن بوون بە دیدی دلۆز
بەفراو نوری
ژمارەی نوێی گۆڤاری کۆچ بڵاودەبێتەوە
ژن لە هزری نیچەدا
شۆڕش غەفوری
ژمارەی نوێی گۆڤاری کۆچ بڵاودەبێتەوە
ستیڤن هاوکینگ دانیدا بەوەدا کە بیردۆزی (دیزاینی زیرەک)
ئەگەری زۆرە راست بێت!!
دیلمان لەتیف
كاتێك داعش بەناوی ئایینەوە لە مەغۆل خراپتر دەكات،
مرۆڤ ناتوانێت نەیەتەگۆ
ئیسماعیل حاجی زەڵمی
دەستێوەردانی کتوپڕی رووسیا لە شەری ناوخۆیی سوریا
جوان زیدبەگی
رێكخراوی دەوڵەتی ئیسلامی، داعش..
خوێندنەوەییەكی سۆسیۆمێژوویی
ئیبراهیم حاجی زەڵمی
خوێندنەوەیەكی دوور لە رۆمانسیەت بۆ زەردەشتیەت
نوسینی: د. عثمان عەلی
وەڕگێرانی: ماکوان کەریم
لە سەلەفییەتی دەقەوە بۆ سەلەفییەتی جیهادی
حەبیب محەممەد دەروێش
فەتحوڵا گیولەن کێیە؟
د.جه‌بار قادر
لە بارەی داعش و بونیادگەرایییەوە
ئایندەی سەلەفیگەری پەڕگیر
ن. سەید سادق حەقیقەت
و. هەڵكەوت هەورامی
(كۆماری باشوری سودان) نمونەیەكی شووم لە سەربەخۆیی
حاميد محمد عه‌لى
توندوتیژی و ئایینداری
نووسینی: دكتۆر عەبدولكەریم سروش
وەرگێڕانی: ئەرسەلان تۆفیق
شۆڕشێكی نوێ بەڕێوەیە
هەوار جەمال
فەلسەفە و زانست لای ئارسەر ئادنجتون
د.حەسەن حسێن سدیق
مامۆستای زانست ‌و لۆجیك لە زانكۆی راپەڕین/ بەشی فەلسەفە
بەناوی سەنتەری روناکبیری کۆچ، پرسەو سەرەخۆشی خۆمان ئاراستەی سەرجەم میللەتی کوردو گەلی عێراق و خانەوادەی بەڕێزی مام جەلال سەرۆک کۆماری پێشوی عێراق و سکرتێری گشتی یەکێتی نیشتمانی کوردستان دەکەین...
پاشماوەی ئاسەواری فەرهەنگی مادەكان
لەبەردەم لیكۆڵینەوەكانی شوێنەوارناساندا
كەمال نوری مەعروف لەفارسییەوە گۆڕیوێتی و لەسەری نووسیوە
سسته‌مي سياسي ئيسلامي، له‌لاي بونيادگه‌را و سه‌له‌فييه‌كان..
ئیمداد تەها
هونەری جەنگی كورد لەچیادا
محەممەد بەكر
كۆتایی دەوڵەتی شۆڕشگێڕەكان
حەبیب محمەد دەروێش
هەرێمی كوردستان و ئەنجومەنی هاریكاری كەنداوی عەرەب لە تەرازووی هێزدا
نووسینی: نەجمەدین فارس حەسەن
مۆدێرنیتە و وتار
هەڵسەنگاندنێکی وتارنووسیی کوردی
دکتۆر هاشم ئەحمەدزادە
باشووری كوردستان لەكاتی دوورخستنەوەی شێخ مەحمودو
سەرهەڵدانی چالاكی توركەكان بە سەرۆكایەتی ئۆزدەمیر پاشا 1919- 1922
ئەحمەد باوەڕ
زانكۆی گەرمیان – كۆلێژی پەروەردە
هەندێ چەمكی پێویست بۆ نووسینی فەلسەفە
نووسه‌ر : Henri Pene Ruir
وه‌رگێڕ : تاریق كارێزی
سمكۆی شكاك، وەرچەرخانێكی گرنگ
لە ناسیۆنالیزمی كوردی لە رۆژهەڵاتی كوردستان
نووسینی: سامان مستەفا رەشید
ماستەر لە مێژووی نوێ و هاوچەرخدا
رەهەندە فەلسەفی و مێژوویییەكانی هزری رەخنەیی
عادل نادری
ریشەی رەوتی ئیسلامی سیاسی لە باشووری كوردستان
لە ئیسلامگەرای ئیخوانەوە تا سەلەفیزمی جیهادیی(*)
نووسینی: د. محەممەد شەریف
وەرگێڕانی لە ئینگلیزییەوە: ماجید خەلیل
فەندە میتالیزم و جەهلی موقەدەس
ن/هاشم سالح
و/حەبیب محەمەد دەروێش
سیستەمى ئایینى یان سیکۆلاریزم !!
عبدالرحمن رسول
گەڵاڵەنامەی مافی نەتەوەیی و ئاینی و
ئەتنیە دینیەكان لە هەرێمی كوردستان
حةبيب محةمةد دةرويَش
بۆچی ئاتەئیست و ئینسان دۆستم
تەسلیمە نەسرین
نهێنیکاری لە بونیادنانی دەوڵەتێکی بەهێزدا
سیاسەتی نهێنیکاری ئەتۆمی ئیسرائیل
و.حه بيب محەمەد دەرويش
لە بارەی ڕاپرسییەکەی تورکیاوە
حەمە غەفور
لە چوارچێوەی بڵاوکراوەکانی ناوەندی کولتوری کۆچ
سێ کتێبی نوێی بەچاپ گەیاند، کە ئەمانەن:
١ـ (بادیەی عیشق) ئامادەکردنی (حەبیب دەروێش)
٢ـ (سوننەکانی ئێران) وەرگێڕانی (بەرزان مەلا تەها)
٣ـ (نالی شیکاری فەلسەفی دەرونی) نووسینی (هەرێم عوسمان)
تەواوی ئەم کتێبانە ئیستا لە کتێبخانەکاندا دەستەکەوێت
لە نێوانی حەللاج و ئەخۆل
هەڵمەت عوسمان
لە چوارچێوەی بڵاوکراوەکانی ناوەندی کولتوری کۆچ
سێ کتێبی نوێی بەچاپ گەیاند، کە ئەمانەن:
١ـ (بادیەی عیشق) ئامادەکردنی (حەبیب دەروێش)
٢ـ (سوننەکانی ئێران) وەرگێڕانی (بەرزان مەلا تەها)
٣ـ (نالی شیکاری فەلسەفی دەرونی) نووسینی (هەرێم عوسمان)
تەواوی ئەم کتێبانە ئیستا لە کتێبخانەکاندا دەستەکەوێت
سیكۆلاریزم سیسته‌مێكى گونجاو بۆ پێكه‌وه‌ ژیان
یاسین له‌تیف
لە چوارچێوەی بڵاوکراوەکانی ناوەندی کولتوری کۆچ
سێ کتێبی نوێی بەچاپ گەیاند، کە ئەمانەن:
١ـ (بادیەی عیشق) ئامادەکردنی (حەبیب دەروێش)
٢ـ (سوننەکانی ئێران) وەرگێڕانی (بەرزان مەلا تەها)
٣ـ (نالی شیکاری فەلسەفی دەرونی) نووسینی (هەرێم عوسمان)
تەواوی ئەم کتێبانە ئیستا لە کتێبخانەکاندا دەستەکەوێت
ڕه‌خنه‌ی ده‌روونناسانه‌ی ده‌ق و ئوستووره‌ی کەسیی نووسه‌ر
به‌همه‌ن ناموه‌ر مووتڵه‌ق
وەرگێڕ : سوله‌یمان سۆفی ساڵحی
زمانی منداڵ و ڕۆڵی گەورەكان
رێواس ئەحمەد
ئایا سەروەریی سنووردار هەیە؟
د. بڕیار شێرکۆ بابان
رەهەندە فەلسەفی و مێژوویییەكانی هزری رەخنەیی
عادل قادری
نالی شاعیری شاعیرەکان
کەژاڵ ئەحمەد
سوكرات….
ئه‌و فه‌یله‌سوفه‌ی فه‌لسه‌فه‌ی له‌ ئاسمانه‌وه‌ هێنایه‌ سه‌ر زه‌وی
سمكۆ عه‌بدولكه‌ریم…
چەمکى دەوڵەتى مۆدێرن؛
خوێندنەوەی ناوەڕۆک و هۆکارەکانى سەرهەڵدان
د. حیسامەددین عەلى گلى، سەرۆکى بەشى زانستە سیاسییەکان/
زانکۆى سەڵاحەددین-هەولێر
رێكخراوی دەوڵەتی ئیسلامی، داعش..
خوێندنەوەییەكی سۆسیۆمێژوویی
ئیبراهیم حاجی زەڵمی
لە سەلەفییەتی دەقەوە بۆ سەلەفییەتی جیهادی
حەبیب محەممەد دەروێش
لە بارەی داعش و بونیادگەرایییەوە
ئایندەی سەلەفیگەری پەڕگیر
ن. سەید سادق حەقیقەت
و. هەڵكەوت هەورامی
رات چییه‌ له‌سه‌ر بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌كانی ئه‌م سایته‌؟



ژماره   لە چوارچێوەی بڵاوکراوەکانی ناوەندی کولتوری کۆچ
سێ کتێبی نوێی بەچاپ گەیاند، کە ئەمانەن:
١ـ (بادیەی عیشق) ئامادەکردنی (حەبیب دەروێش)
٢ـ (سوننەکانی ئێران) وەرگێڕانی (بەرزان مەلا تەها)
٣ـ (نالی شیکاری فەلسەفی دەرونی) نووسینی (هەرێم عوسمان)
تەواوی ئەم کتێبانە ئیستا لە کتێبخانەکاندا دەستەکەوێت
govari koch| All rights reserved © 2010